Na południu Peru, na półwyspie Paracas, 18 km od portu Pisco, odnaleziono pozostałości horyzontu kulturowego Paracas, który można prześledzić od 700 roku p.n.e. do 200 roku n.e.
Odkrył je peruwiański antropolog i archeolog Julio César TelloJulio César Tello (1880–1947), jeden z twórców archeologii peruwiańskiej. Odkrył pozostałości kultury Paracas w 1925 roku i badał także kulturę Chavín. (1880–1947). Dawni mieszkańcy Paracas zajmowali, oprócz półwyspu, także piaszczystą równinę ciągnącą się aż do okolic Pisco.
Szczególnie ważne są jaskinie Paracas, swego rodzaju podziemne komory, w których odkryto mumie dawnych mieszkańców półwyspu. Ciała były owinięte tkaninami i ułożone w plecionych koszach w pozycji embrionalnej. W każdej komorze znaleziono po kilkadziesiąt mumii (w jednej aż 55).
Mumie poddawano trepanacjiChirurgiczne otwarcie czaszki ostrym ostrzem. Na wielu czaszkach z Paracas widać, że kość po zabiegu się zrosła, a więc pacjenci przeżyli operację., a istniał też zwyczaj sztucznej deformacji czaszki
Czaszki z Paracas Narodowe Muzeum Archeologii, Antropologii i Historii Peru, Lima.. Według sposobu pochówku Julio César Tello podzielił kulturę Paracas na dwie fazy. W pierwszej, fazie jaskiniowej, czaszkę poszerzano i zmieniano jej kształt w części potylicznej, a w drugiej (którą cechuje chowanie zmarłych na cmentarzach) zwężano ją i wydłużano.
Ludzie Paracas byli więc pierwszymi chirurgami starożytnego Peru. Używali do tego noża tumi i skalpela tumi. Dziś nóż tumi jest jednym z najważniejszych symboli turystycznych Peru.
Oprócz złożonej chirurgii i mumifikacji ludzie Paracas słyną jako znakomici tkacze. Opracowali własną technikę wytwarzania tkanin
Tkanina z Paracas Haftowane motywy na tkaninach Paracas., która nadała tej kulturze niepowtarzalny charakter artystyczny. Tkaniny barwiono naturalnymi barwnikami, wśród których przeważają czerwony, niebieski, żółty, błękitny i brązowy. Materiałem była najczęściej wełna (alpaki lub wikunii), używano też bawełny.
Odnalezione szaty z bogatymi motywami religijnymi wskazują, że nosili je kapłani, natomiast prostsze ubrania należały, jak się przypuszcza, do zwykłych ludzi.
